Stadsjuwelen/Musea

Ontdek de vele monumenten en verwonder je over de schitterende juweeltjes van Zierikzee. Volg de stapstenen en laat je de weg wijzen naar de hoogtepunten van deze prachtige monumentenstad!

De nummers op de Stadsjuwelenplattegrond komen overeen met de stadsjuwelen hieronder weergeven!

Klik op het stadsjuweel waar je je bevindt en ontdek!

                                    1. Varreput                                       
      2. Dikke toren / Sint Lievensmonstertoren
                   3. Filmtheater Zierikzee                   
4. Nieuwe Kerk
                           5. Burgerweeshuis                          
   6. Plein Montmaertre
                         7. Stadhuismuseum                      
8. Het huis de Haene
9. Gravensteen
10. Gasthuiskerk/Beuze
11. RK kerk Sint Willibrordus
12. Museumhaven Zeeland
13. Stads- en Commerciewerf
14. Noord- en Zuidhavenpoort
15. Vismarkt
16. Cameramuseum
17. Lutherse Kerk
18. Korenmolen de Haas
19. Blauwe Bolwerk
20. Nobelpoort
21. Korenmolen de Hoop

Ontdek de prachtige stadsjuwelen en musea van Zierikzee! 

1. Varreput
De Varreput aan de Balie, vlak bij de toren, is gegraven om de stoffen te spoelen. De weefsels
 werden vervolgens in de straten in de omgeving uitgespannen om te drogen op ‘ramen’. De naam Raamstraat herinnert daar nog aan.

2. Dikke Toren / Sint Lievensmonstertoren
Het stadssilhouet van Zierikzee wordt beheerst door de Sint Lievensmonstertoren.
In 1454 werd begonnen met de bouw van de toren die vrijstaand gebouwd werd naast de bijbehorende gotische kerk, die helaas in 1832 is afgebrand. De toren had ongeveer 130 meter hoog moeten worden, maar de bouw werd gestaakt nadat de stad tegenslag op tegenslag had doorgemaakt. Wie de moeite neemt 279 treden omhoog te gaan, heeft een schitterend uitzicht over Zierikzee en wijde omgeving. De terugweg is iets langer: 281 treden.

3. Filmtheater Zierikzee
De Weverij aan het Kerkhof werd in 1839 gebouwd en een jaar later in gebruik genomen. De gebroeders Salomonsen uit Twente stichtten in een aantal Zeeuwse plaatsen weverijen. Hier werden calicots geproduceerd, een zeer fijn geweven katoen. De Weverij werd in 2011/2012 gerestaureerd en is in gebruik genomen door fiZi (filmtheater Zierikzee).

4. Nieuwe Kerk
Als fraai voorbeeld van de 19de eeuwse kerkelijke architectuur vormt de Nieuwe kerk een bijzonder object in een monumentenstad, als Zierikzee.

5. Burgerweeshuis
Aan de Poststraat, op nummer 45, staat het Burgerweeshuis. Op de gevel prijkt de naam, die eraan herinnert dat dit pand in 1862 werd aangekocht om te dienen als weeshuis. Het wapen van Zierikzee staat eveneens op de voorgevel. Een zwarte leeuw op een rood veld geeft de Vlaamse invloed in Zeeland weer. Imposant is de achtergevel van het pand. In het gebouw is een regentenkamer met goudleerbehang en plafondschildering.

6. Plein Montmaertre
Het Plein Montmaertre in het centrum van Zierikzee is in 2013 vernieuwd. Het was vroeger een parkeerterrein. Oude pandjes in de Maarstraat werden gesloopt en vervangen door winkeltjes en appartementen. De muur aan de lange zijde van het plein bevat muurschilderingen. Op het plein wordt in de zomer met enige regelmaat een klein Montmartre gehouden, bedoeld voor lokale kunstenaars en creatievelingen of denkers die even rustig komen zitten luisteren naar het geklater van de kikkerfontein.

7. Stadhuismuseum
In dit gebouw is het Stadhuismuseum gevestigd, waar de schatten van de stad en de rest van Schouwen-Duiveland te bewonderen zijn, zoals een collectie zilver- en glaswerk, klederdracht en archeologische vondsten. Er is informatie over de meekrap en de watersnood van 1953. De trouwzaal en raadzaal op de eerste verdieping hebben een Lodewijk XVinterieur. In de raadzaal zijn twee grisailles of ‘witjes’ van de Antwerpse schilder M.J. Geeraerts. Hierop zijn de voornaamste neringen der stad uitgebeeld: zout, landbouwgewassen, een meekrapplant, vissen en een koopvaardij-schip. De Vierschaar op de begane grond is de ontvangstruimte.

8. Het huis de Haene
Tegenover het stadhuis staan 17e-eeuwse pakhuizen en iets verder, op huisnummer 1, het oudste huis van Zierikzee. Het huis De Haene (in de volksmond het Tempelierenhuis) is een van de oudste stenen huizen van de stad en een voorbeeld van zeer vroeg VlaamsNederlandse bouwstijl. De onderzijde is gebouwd van bergsteen, de bovenzijde van baksteen.

9. Gravensteen
In het Gravensteen werden tot 1923 gevangenen opgesloten. Dit is te zien aan de ijzeren traliekorven voor de vensters. De Antwerpse bouwmeester Herman van Aecken bouwde het Gravensteen tussen 1524 en 1526. Tot in de 18e eeuw werden hier vonnissen voltrokken.

10. Gasthuiskerk / Beuze
De Gasthuiskerk is oorspronkelijk een kapel van het St. Elisabethgasthuis. De beurs met een zuilengalerij van negen Toscaanse zuilen voor de kerk werd in 1651 gebouwd als plek waar landbouwgewassen verhandeld werden. Het was meteen een goede mogelijkheid om de kerk uit te breiden. Op de gevel staat het stadswapen van Zierikzee, gedragen door een zeemeerman en een zeemeermin.
 

11. RK kerk Sint Willibrordus
In de 18de eeuw bleek de Rooms-Katholieke kerk, die aan de noordzijde van de Oude Haven stond, veel te klein. Het stadsbestuur gaf toestemming voor de bouw van een nieuw kerkgebouw op de hoek van de Paardenstraat en de Hoge Molenstraat. Op 8 mei 1768 werd de nieuwe kerk in gebruik genomen.

12. Museumhaven Zeeland
De stichting Museumhaven Zeeland maakt zich sterk voor de aankoop, herstel en behoud van oude zeil- en motorschepen. Zij doet dat al sinds 1990. Het is een museum op twee locaties. Op de buitenlocatie – aan de Oude Haven - ligt een mooie vloot schepen in de oude middeleeuwse haven van Zierikzee, op het eiland Schouwen-Duiveland in Zeeland. Deze fotogenieke plek is altijd een bezoek waard.

13. Stads- en commerciewerf
De houtloodsen aan de Vissersdijk zijn gedeeltelijk ingericht als restauratiewerkplaats voor de museumhaven. Tegenover de Vissersdijk ligt de Scheepstimmerdijk, die herinnert aan de tijd dat hier Oost-Indiëvaarders en vissersschepen werden gebouwd.
 

14. Noord- en Zuidhavenpoort
Het poortencomplex bestaat uit de Noordhavenpoort en de Zuidhavenpoort. Deze poorten vormden onderdeel van de vestingwerken en werden in de 14e eeuw aangelegd. De Noordhavenpoort heeft een binnenplein, dat omringd wordt door een ombouwing in hoefijzervorm. De Noordhavenpoort verkreeg zijn huidige vorm -met ondermeer gevels in renaissancestijl- in de 16e eeuw. Deze poort is ’s zomers in gebruik als expositieruimte.

De Zuidhavenpoort bestaat uit een forse rechthoekige toren met gewelfde doorgang en vier hoektorentjes. In de Oude Haven staat het water bij vloed ongeveer drie meter hoger dan bij eb. Dit komt omdat de haven van Zierikzee in directe verbinding staat met de Oosterschelde en de Noordzee.
 

15. Vismarkt
De Vismarkt werd sinds 1804 gehouden op het binnenplein van het Sint Jacobshofje. De vis stond in manden onder de galerij, de afslager nam plaats in het huisje en de aspirant kopers zaten op de bankjes. Het St. Jacobsgilde was het gilde van de schippers. Het gildehuis werd in de 17e eeuw verbouwd tot hofje van weduwen en wezen van zeevarenden. In de vier woningen van het hofje, aan de rechterzijde, woonden oude vrouwen of weduwen. Tegenwoordig is het gebouwtje in gebruik voor culturele activiteiten. Direct voorbij de Vismarkt is in de muur op een hoogte van ruim 3 meter een steen ingemetseld met de waterhoogte in 1953.

16. Cameramuseum
Het Cameramuseum vertelt het verhaal over de historie en het ontstaan van de fotografie in al haar facetten tot nu toe, een ware ontdekkingstocht.

17. Lutherse Kerk
Op de vijfsprong staat rechts de Lutherse kerk. Zeelieden uit Scandinavië stichtten de Lutherse gemeente. In de 18e eeuw kregen zij een eigen kerkgebouw. Deze maakte oorspronkelijk deel uit van het Huis van Ravensteijn. Op het dak staan twee witte zwanen. De Boheemse kerkvormer Johannes Hus voorspelde toen hij in 1415 naar de brandstapel werd geleid: ‘Ik word gebraden als een gans (Hus betekent gans), maar na mij komt een zwaan, die de dood zal ontvluchten’. Met die zwaan werd Luther bedoeld. 

18. Korenmolen Den Haas
Korenmolen Den Haas dateert uit 1727 en is een karakteristiek monument voor iedereen die Zierikzee per boot bezoekt. In 1987 werd de gerestaureerde molen weer in gebruik genomen. Boven de toegang is een gedenksteen met een lopende haas.

19. Blauwe Bolwerk
Het Bolwerk diende om de haven te beschermen. Met de bouw hiervan werd in 1621 op last van Prins Maurits gestart. In 1817 werd een doorbraak gemaakt voor de paarden, die over het jaagpad van de Westhavendijk liepen en bij ongunstige wind schepen naar binnen of buiten trokken. Het pad leidt naar de keersluis in het kanaal. Deze werd in 1959 gebouwd om Zierikzee tegen hoog water te beschermen.

20. Nobelpoort
De derde stadspoort die nog bewaard bleef is de Nobelpoort aan de noordkant van Zierikzee.

21. Korenmolen De Hoop
Korenmolen Den Haas dateert uit 1727 en is een karakteristiek monument voor iedereen die Zierikzee per boot bezoekt. In 1987 werd de gerestaureerde molen weer in gebruik genomen. Boven de toegang is een gedenksteen met een lopende haas.